Πώς μπορούν οι γονείς να αναγνωρίσουν ενδείξεις ότι το παιδί τους βιώνει bullying;

Οι γονείς, πέρα από τις υπόλοιπες προκλήσεις που έχουν να διαχειριστούν, βρίσκονται αντιμέτωποι και με το bullying. Όλο και περισσότερο αυξάνονται τα περιστατικά βίας και εκφοβισμού μεταξύ ανηλίκων στα σχολεία. Όσο πιο ενημερωμένοι είναι για την πρόληψη και τους τρόπους αντιμετώπισης του bullying, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες να γίνει το παιδί τους θύμα ή θύτης. Το κυριότερο είναι να μάθουν να αναγνωρίζουν τα συμπτώματα στο παιδί του προκειμένου να δράσουν έγκαιρα.

Τι είναι το bullying

Σύμφωνα με την Αμερικάνικη Ψυχολογική Εταιρεία (APA), ο εκφοβισμός είναι μία μορφή επιθετικής συμπεριφοράς, κατά την οποία κάποιος σκόπιμα και επανειλημμένα προκαλεί τραυματισμό ή δυσφορία σε άλλο άτομο. Οι μορφές του bullying μπορεί να είναι λεκτική, σωματική ή ηλεκτρονική (American Psychological Association).

Παράγοντες θυματοποίησης των παιδιών

Ένα παιδί μπορεί να θυματοποιηθεί όταν θεωρείται εύκολος στόχος (Brighton & Hove Safeguarding Children Partnership). Κάποιοι παράγοντες, που παίζουν καθοριστικό ρόλο σε αυτό είναι οι παρακάτω:

αναπηρία
εθνικότητα
φύλο
σεξουαλικός προσανατολισμός
χαμηλή αυτοπεποίθηση-ντροπή
άγχος
μοναχικότητα

Γιατί τα παιδιά δε ζητούν βοήθεια;

Η πιο συχνή ερώτηση στα θύματα εκφοβισμού είναι γιατί δε ζήτησαν βοήθεια εξαρχής. Με βάση τα στατιστικά στοιχεία του Αμερικάνικου Εθνικού Κέντρου Στατιστικών Εκπαίδευσης (National Center for Education Statistics) , τα παιδιά δεν επικοινωνούν το βίωμά τους γιατί:

νιώθουν αβοήθητα και θέλουν να διαχειριστούν μόνα τους την κατάσταση
φοβούνται ότι ο θύτης θα επανέλθει αν το μάθει
ο εκφοβισμός είναι μία ντροπιαστική εμπειρία και δε θέλουν να τη μοιραστούν με κανέναν
φοβούνται ότι θα χάσουν την παρέα τους

Σημάδια εκφοβισμού στα παιδιά

Σωματικά συμπτώματα:
- μελανιές, πληγές, εκδορές
- σκισμένα ρούχα
- αλλαγές στην όρεξη ή/και τον ύπνο
- νυχτερινή ενούρηση
- πονοκέφαλοι
Συναισθηματικά συμπτώματα
- ασυνήθιστα αγχωμένα ή νευρικά
- αναστατωμένα
- γίνονται μυστικοπαθή
Στο σχολείο:
- δε θέλουν να πάνε σχολείο
- στα διαλείμματα κάθονται κοντά σε δασκάλους
- κάθονται μόνα τους
- έχουν δυσκολία να κάνουν ερωτήσεις μέσα στην τάξη
- σταματούν να παίρνουν μέρος στις σχολικές δραστηριότητες (π.χ. εκδρομές, γιορτές)

(The Australian parenting website)

Σημάδια εκφοβισμού στους έφηβους

Σωματικά συμπτώματα
- έχουν πληγές στο σώμα που δε μπορούν να δικαιολογήσουν
- έρχονται στο σπίτι με κατεστραμμένα ή χαμένα τα πράγματά τους
- συνήθως λένε ότι έχουν στομαχόπονο, πονοκέφαλο ή κάποιο άλλο πρόβλημα υγείας
Συναισθηματικά συμπτώματα
- απομονώνονται
- δυσκολίες ύπνου
- έλλειψη αυτοπεποίθησης
- χρήση αλκοόλ ή ουσιών
- αλλαγές στα κοινωνικά τους προφίλ, μπορεί ακόμα και να τα σβήσουν
Στο σχολείο:
- βρίσκουν δικαιολογίες για να μην πάνε
- εκφράζουν φόβο για το σχολείο ή λένε ότι το μισούν
- αλλαγές στην πρόοδό τους
- έχουν άγχος πριν ή μετά το σχολείο